Zgodnie z ustawą o pomocy społecznej z dnia 12 marca 2004 roku (tekst jednolity Dz. U. z 2024 r. poz. 1283 ze zm.) pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspakajania niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka.

Osoby bądź rodziny znajdujące się w trudnej sytuacji życiowej, z którą nie mogą sobie poradzić przy wykorzystaniu własnych sił i środków mogą uzyskać pomoc na terenie gminy Kazimierz Biskupi w Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej.

Podstawą rozpoczęcia procedury pomocowej jest złożenie wniosku o udzielenie pomocy społecznej. Sygnały o występujących w środowisku potrzebach zgłaszane są także do Ośrodka Pomocy Społecznej przez pedagogów szkolnych, wychowawców, nauczycieli, kuratorów sądowych, służbę zdrowia i mieszkańców naszej gminy. Po każdym takim sygnale pracownicy socjalni kontaktują się z osobą zainteresowaną celem rozeznania potrzeb i ewentualnego podjęcia stosownych działań. Pomoc społeczna może być także udzielana z urzędu.

Pracownik socjalny w terminie do 14 dni roboczych od dnia złożenia wniosku o przyznanie pomocy społecznej przeprowadza wywiad środowiskowy. Wywiad przeprowadza się w miejscu zamieszkania osoby lub rodziny albo w miejscu ich pobytu, w dniach roboczych. Pracownik socjalny podczas przeprowadzania wywiadu bierze pod uwagę indywidualne cechy, sytuację osobistą, rodzinną, dochodową i majątkową osoby samotnie gospodarującej lub osób w rodzinie, które mogą mieć wpływ na rodzaj i zakres przyznawanej pomocy. Na podstawie przeprowadzonego wywiadu dokonuje analizy i diagnozy sytuacji danej osoby lub rodziny i formułuje wnioski z nich wynikające, stanowiące podstawę planowania pomocy. W wywiadzie zgromadzone są odpowiednie dokumenty umożliwiające ustalenie danych personalnych, rodzinnych i materialnych. Wywiad uwzględnia również potrzeby osób i rodzin ubiegających się o przyznanie pomocy, jeżeli odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej.

Niewyrażenie zgody na przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego przez osoby lub rodziny ubiegające się o świadczenia z pomocy społecznej lub na jego aktualizację przez osoby lub rodziny korzystające ze świadczeń z pomocy społecznej stanowi podstawę do odmowy przyznania świadczenia, uchylenia decyzji o przyznaniu świadczenia lub wstrzymania świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej.

Podstawę do ograniczenia wysokości lub rozmiaru świadczenia, odmowy przyznania świadczenia, uchylenia decyzji o przyznaniu świadczenia lub wstrzymania świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej mogą stanowić: 1) brak współdziałania osoby lub rodziny z pracownikiem socjalnym lub asystentem rodziny, o którym mowa w przepisach o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej; 2) odmowa zawarcia kontraktu socjalnego lub niedotrzymywanie jego postanowień; 3) z własnej winy niepodjęcie lub przerwanie realizacji formy pomocy, lub odmowa bez uzasadnionej przyczyny propozycji prac społecznie użytecznych, w przypadkach określonych w art. 65 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia; 4) nieuzasadniona odmowa podjęcia leczenia odwykowego w zakładzie lecznictwa odwykowego przez osobę uzależnioną.

W przypadku stwierdzonych przez pracownika socjalnego dysproporcji między udokumentowaną wysokością dochodu a sytuacją majątkową osoby lub rodziny, wskazującą, że osoba ta lub rodzina jest w stanie przezwyciężyć trudną sytuację życiową, wykorzystując własne zasoby majątkowe, w szczególności w przypadku posiadania znacznych zasobów finansowych, wartościowych przedmiotów majątkowych lub nieruchomości, można odmówić przyznania świadczenia.

Osoby i rodziny korzystające ze świadczeń z pomocy społecznej oraz osoby są obowiązane niezwłocznie poinformować organ, który przyznał świadczenie lub ustalił odpłatność, o każdej zmianie w ich sytuacji osobistej, dochodowej i majątkowej, która wiąże się z podstawą do przyznania świadczeń lub ponoszenia odpłatności.